Al sinds 2014 wordt de verduurzaming in alle schakels van de zuivelketen gemonitord en de nieuwste resultaten voor 2020 tonen aan dat er al een hele weg werd afgelegd. Zo neemt 96 procent van alle Belgische melkveehouders inmiddels vrijwillig deel aan de Duurzaamheidsmonitor en worden er op een melkveebedrijf gemiddeld 20 bovenwettelijke duurzaamheidsinitiatieven toegepast, waar dit er in 2014 nog maar 9 waren.
Al sinds 2014 volgt de zuivelsector de verduurzaming op binnen de drie schakels van de keten: op het melkveebedrijf, tijdens het transport en binnen de verwerking. Melkveehouders hebben de voorbije jaren grote inspanningen geleverd op verschillende vlakken, zoals dierenwelzijn, energie, milieu, water, … met onder andere:
- 39% van de melkveehouders produceert zelf duurzame energie (minstens 4.000 KWH/jaar) via zonnepanelen, een pocketvergister of een windmolen;
- 60% van de melkveehouders heeft een koeborstel in de stal;
- 52% gebruikt alternatieve waterbronnen;
- 61% vervoedert nevenproducten uit de voedingsindustrie (zoals bierdraf of bietenpulp).
Deze inspanningen zijn ook zichtbaar in de vijfjaarlijkse studie naar de koolstofvoetafdruk van rauwe melk, die de voorbije 20 jaar met 30 procent is gedaald tot ongeveer 0,93 kg CO2-eq./kg rauwe melk.Naast het inventariseren en opvolgen van verduurzaming, is de Duurzaamheidsmonitor ook een belangrijke tool in het sensibiliseren en benchmarken van individuele melkveehouders en zuivelverwerkers ten opzichte van het nationale gemiddelde.
Naast de melkveehouderij, worden ook diverse parameters op niveau van de zuivelverwerking opgevolgd, zoals brandstofverbruik (-10% sinds 2011) en de uitstoot van de melkophaalwagens. Zo voldoet bijvoorbeeld 84 procent van de ophaalwagens aan Euronorm 6, de strengst mogelijke uitstootnorm.
Binnen de verwerking zelf wordt de CO2-uitstoot opgevolgd (-30% 2011-2020) en daalden het energieverbruik (-24%) en waterverbruik (-34%) per liter verwerkte melk op 10 jaar tijd stevig. Daarnaast wordt er de laatste jaren ook duidelijk ingezet op waterhergebruik en komt ongeveer 35 procent van het gebruikte water uit alternatieve bronnen zoals opgezuiverd afvalwater, opvang condensaat na verpoedering melk of regenwater.
Merken we op dat het stijgende budget voor investeringen (137 miljoen euro in 2020) binnen de zuivelindustrie erop wijst dat de innoveren en verduurzaming zich ook in deze schakel nog zal verderzetten.
Het volledige Duurzaamheidsrapport is terug te vinden op www.milkbe.org/nl/themas/duurzaamheid
