Duurmelken – blijven doormelken zonder snel opnieuw af te kalven – is in de geitenhouderij al jaren ingeburgerd. Het Rundveeloket kreeg recent de vraag of dit ook voor de melkveehouderij perspectief kan bieden. Uit het antwoord van Matthieu Frijlink blijkt dat duurmelken interessant kan zijn voor hoogproductieve bedrijven en mits aangepast management. Een korte samenvatting van zijn analyse.
Een verlengde lactatie heeft een complex effect op de rendabiliteit van een melkveebedrijf. Zeker bij lagere en minder persistente productieniveaus zal de melkproductie per jaar lager zijn. In Iers onderzoek bleek dit bijvoorbeeld bijna 800 l/koe te zijn bij een jaarproductie van 6.000 l/koe. Bij hogere melkproducties (> 10.000 l/koe) kan een (beperkt) verlengde lactatie (2 tot 6 maand extra) echter aanleiding geven tot een hogere jaarproductie met betere voersaldo.
Een beperkte verlenging van de lactatie met 2 tot 6 maand, bij hoogproductieve koeien levert een economisch voordeel. Zeker bij primipare koeien is dit effect aanwezig. Deze koeien halen na een verlengde eerste lactatie bovendien in de tweede lactatie een hogere dagproductie. Bij multipare koeien is het effect op melkproductie eerder beperkt en wordt het voordeel op andere vlakken gerealiseerd.
Een verlengde lactatie levert minder kalveren op. Afhankelijk van de kalverprijs kan dit de opbrengst verlagen, zeker bij optimaal gebruik van kruislingen. Aan de andere kant liggen ook heel wat kosten lager en kunnen vrijgekomen productiefactoren benut worden voor andere productie. Een theoretische benadering door de Universiteit van Aarhus (DK) stelde dat een verlengde tussenkalftijd van 17 maanden een meeropbrengst van 100 euro/koe/jaar kan opleveren als die goed worden benut.
Een verlengde lactatie kan verschillende voordelen hebben:
- Minder insemineren, betere resultaten: lagere KI-kost;
- Minder kalvingen: lagere veeartskost;
- Hogere langleefbaarheid: vrijkomen productiefactoren, minder vervanging (- 5 %);
- Minder opvolging, management: vrijkomen arbeid/tijd;
- Lager antibioticagebruik;
- Lagere methaanuitstoot.
Een verlengde lactatie kan ook nadelen hebben:
- Lagere productie: minder productiepieken;
- Minder kalvingen: minder productie van ‘vlees’ (kalveren, jongvee);
- Meer tochtige koeien: onrust, risico op letsels;
- Meer kans op vette koeien en dus op problemen in de volgende lactatie.
Duurmelken kan dus interessant zijn voor hoogproductieve bedrijven en mits aangepast management:
- Selecteer hoogproductieve koeien;
- Begin met primipare koeien;
- Verbeter de persistentie met aangepast (voer)management;
- Voorkom problemen met tochtige koeien;
- Monitor de evolutie van de variabele kosten;
- Valoriseer vrijgekomen productiefactoren: meer koeien, meer akkerbouw, enz.
- Vermijd vette koeien in de droogstand: aparte groep einde lactatie, rantsoen met minder energie, enz.
Bovenstaande is de bondige samenvatting van een uitgebreider antwoord dat je kan lezen op www.rundveeloket.be
